Timor-Leste no Austrália Asina Akordu Kooperasaun iha Domíniu Defeza
Ohin,
Quarta-Feira 21 Outubro 2026 – Ministériu Defeza, liu husi S. E. Ministru
Defeza Interino, Kay Rala Xanana Gusmão atuál Primeiru-Ministru, hala’o
enkontru Bilaterál ho S. E. Vise-Primeiru Ministru no Ministru Defeza
Austrália, Honorable Richard Marles, MP., iha Edifísiu Ministériu Defeza
Fatu-hada, Díli.
Iha
enkontru ne’e, S. E. Ministru Defeza Interinu Kay Rala Xanana Gusmão hodi
Ministériu Defeza no Governu nia naran hato’o bem-vindu ba Vise-Primeiru
Ministru no Ministru Defeza Austrália ho nia delegasaun ne’ebé mai vizita
Timor-Leste, ne’ebé ho komitmentu kontinua hametin kooperasaun iha domínio
Defeza.
Aleinde
ne’e, atual Xefe Governu ne’e mós hato’o nia apresiasaun ba Governu Austrália
ne’ebé ho komitmentu kontinua apoia Timor-Leste iha área oi-oin, liu-liu ba
kapasitasaun rekursu umanu, mobilidade laboral, agricultura no servisu
importante sira ne’ebé kontinua realiza hamutuk ho governu Timor-Leste.
Durante
enkontru, Governu Timor-Leste liu husi husi Ministériu Defeza no Governu
Austrália representa husi Departamentu Defeza Austrália asina mós akordu
kooperasaun iha domíniu Defeza entre país rua hodi hametin liu tan lasu amizade
entre povo husi rai rua.
Akordu
foun ne’e foka ba kooperasaun internacional iha domínio Defeza ne’ebé projeta
prioridade no objetivu sira husi kooperasaun bilateral no oinsá bele kontribui
ba estabelesimentu parseria entre país amigu sira hodi bele dezenvolve
atividade sira hamutuk.
Atividade
sira ne’ebé prevista iha Kuadru kooperasaun ne’e, inklui formasaun, edukasaun
no kapasitasaun ba pessoal militar sira; realizasaun ba ezersísiu no atividade
treinu konjuntu; dezenvolvimentu infraestruturas; apoiu umanitáriu no desastre
naturais; atividade interkámbiu akadémiku no cultural; no mós área sira seluk
ne’ebé importante ba dezenvolvimentu forsas armadas entre rai rua nian.
iha
enkontru bilateral ne’e S. E. Ministru Defeza Interino Kay Rala Xanana Gusmão
mós expressa nia vontade ba invetimentu rekursu umanu iha ne’ebé bele bele
reforsa liu tan instituisaun Estadu iha futuru.
Husi sorin
seluk, S. E. Vise-Primeiru Ministru no Ministru Defeza Australia, Honorable
Richard Marles mós apresia ba servisu sira ne’ebé país rua ne’e hala’o hamutuk
ona. No rekoñese katak, parseria entre rai rua ne’e importante atu bele
dezenvolve diak liu tan.
S. E.
Vise-Primeiru Ministru no Ministru Defeza Australia, Honorable Richard Marles
mós apresia ba relasaun amizade entre Timor-Leste no Austrália no kompromete
atu bele servisu hamutuk diak liu tan ba interesse povu Australia no
Timor-Leste nian ba futuru.
Enkontru
ida ne’e la’o amigavel tebes no parte rua iha ambisaun hakarak servisu hamutuk
hodi garante seguransa, paz no estabildiade iha nível rejional no global.
Partisipa
mós iha enkontru bilateral refere mak S. E. Ministru dos Negócios Estrangeiros
e Cooperação, Bendito dos Santos Freitas, S. E. Ministru Justiça Dr. Sérgio
Hornai; Embaixadora Austrália iha Timor-Leste; S. E. Chefe do Estado Maior das
Forsas Armadas, Tenente-General Domingos Raul ‘Falur Rate Laek’; Diretór-Geral
Política da Defeza, Nuno Carvalho dos Santos; Instituisaun sira ne’ebé tutela
ba seguransa no defeza.
Rekorda
mós katak, testemuña ba Assina akordu Kuadru Kooperasaun iha Domínio Defesa
ne’e hetan mós partisipasaun husi Corpo Diplomático sira ne’ebé acreditado iha
Timor-Leste.
Média MD



